به دنبال ورود و پیگیری رسمی دیوان محاسبات کشور پیرامون عدم اجرای تکلیف قانونی افزایش ۳ برابری یارانه فرزندان، جزئیات مشمولان، مبالغ دریافتی و محل تأمین منابع این طرح حمایتی مورد بررسی قرار گرفت؛ قانونی که در صورت اجرایی شدن، یارانه ماهانه برخی خانوارهای کم‌درآمد را تا سقف ۳ میلیون و ۳۰۰ هزار تومان یا بیشتر افزایش خواهد داد.
تذکر دیوان محاسبات به سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها
به گزارش پلازا، دیوان محاسبات کشور رسماً از اجرا نشدن حکم قانونی افزایش ۳ برابری یارانه فرزندان خانوارهای کم‌درآمد انتقاد کرد. بر اساس این تکلیف قانونی که علاوه بر ماده ۱۳ قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت، در ردیف ۹-۶ جدول الزامات مصارف قانون بودجه سال ۱۴۰۵ نیز به صراحت گنجانده شده، سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها مکلف بوده یارانه فرزندان در خانوارهای واجد شرایط دهک‌های اول تا چهارم را به میزان سه برابر پرداخت کند. با این حال، به گفته نهاد نظارتی، تأمین نشدن منابع مالی لازم باعث تعویق این پرداخت‌ها شده و دیوان محاسبات با ابلاغ تذکر، پیگیری تا تحقق کامل این قانون را در دستور کار قرار داده است.
شروط دریافت یارانه سه‌برابری؛ دهک‌ها و وضعیت شغلی والدین
مبنای اصلی این حمایت، ماده ۱۳ قانون جوانی جمعیت است و صرفاً داشتن فرزند زیاد ملاک دریافت آن نیست، بلکه شروط خاصی دارد:
قرار گرفتن خانوار در دهک‌های اول تا چهارم درآمدی
داشتن حداقل ۳ فرزند تحت تکفل
شاغل نبودن هیچ‌یک از والدین در دستگاه‌های اجرایی موضوع ماده ۲۹ قانون برنامه ششم توسعه (دستگاه‌های دولتی و عمومی)
هدف اصلی قانون‌گذار حمایت مضاعف از اقشار ضعیف، کارگران بخش خصوصی، مشاغل آزاد و کارگران غیررسمی است که از مزایای شغلی سازمانی بهره‌مند نیستند. ضمناً افزایش سه برابری تنها به فرزندان تعلق می‌گیرد و یارانه والدین بدون تغییر باقی می‌ماند.
جدول محاسبه مبالغ یارانه خانوار ۵ نفره (دارای ۳ فرزند)
در حال حاضر یک خانوار ۵ نفره معمولی با دریافت نفری ۳۰۰ هزار تومان، در مجموع یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان در ماه دریافت می‌کند. در صورت اجرای این مصوبه، ارقام دریافتی به شرح زیر دگرگون خواهد شد:
سناریوی محاسبه | یارانه هر یک از والدین (تومان) | یارانه هر فرزند مشمول (تومان) | مجموع دریافتی ماهانه خانوار ۵ نفره (تومان) |
|---|---|---|---|
مبنای یارانه ۳۰۰ هزار تومانی | ۳۰۰,۰۰۰ | ۹۰۰,۰۰۰ | ۳,۳۰۰,۰۰۰ |
مبنای یارانه ۴۰۰ هزار تومانی (دهک ۱ تا ۳) | ۴۰۰,۰۰۰ | ۱,۲۰۰,۰۰۰ | ۴,۴۰۰,۰۰۰ |
منابع مالی طرح و ضرورت پالایش دهک‌های پردرآمد
بر اساس قانون، منابع اجرای این مصوبه باید از محل درآمدهای حاصل از حذف یارانه سه دهک بالای جامعه و همچنین ماده ۷۲ قانون جوانی جمعیت (اختصاص یک درصد از اعتبارات جدول هدفمندی در قوانین بودجه سنواتی) تأمین شود. هم‌راستا با این موضوع، مسعود پزشکیان نیز بر هدفمند شدن یارانه‌ها، ارزیابی دقیق دارایی‌ها (نظیر ملک و خودرو) و پرهیز از توزیع یکسان منابع به نفع اقشار کم‌درآمد تأکید دارد؛ موضوعی که نشان می‌دهد اجرای دقیق این بند حمایتی منوط به شناسایی دقیق نیازمندان و تحقق درآمدهای پایدار هدفمندی است.