روحالله سهرابی، تهیهکننده فیلم «قایقسواری در تهران» در تازهترین اظهارات خود، از جزئیات شکلگیری عنوان این اثر، فضای فانتزی-واقعگرایانه آن، حضور پیمان قاسمخانی در مقام بازیگر و برنامهریزی برای اکران نوروزی فیلم سخن گفت؛ فیلمی به کارگردانی رسول صدرعاملی که تلاش دارد تصویری متفاوت و محترمانه از تهران امروز ارائه دهد.
الهام از سپانلو؛ چرا «قایقسواری در تهران»؟
سهرابی درباره انتخاب نام فیلم توضیح داد که عنوان «قایقسواری در تهران» برگرفته از کتابی به همین نام نوشته محمدعلی سپانلو است؛ شاعری که به «شاعر تهران» شهرت داشت و در آثارش همواره به تصویرسازی از زیست شهری پایتخت میپرداخت. به گفته او، انتخاب این عنوان توسط صدرعاملی انجام شده و بهتدریج معنای خود را در دل تصاویر فیلم آشکار میکند.
او با اشاره به نماهای هوایی تهران در فیلم افزود: خیابانهای درهمتنیده پایتخت همچون رودخانههایی هستند که به هم میپیوندند و همین تصویر، مفهوم «قایقسواری» را به شکلی استعاری شکل میدهد. حتی ترافیک نیز در روایت فیلم، تنها یک معضل شهری نیست؛ بلکه عاملی است که شخصیتها را به یکدیگر نزدیک میکند و زمینهساز ارتباط میشود.
تلفیق فانتزی و واقعیت در دل تهران
تهیهکننده فیلم تأکید کرد که فیلمنامه در ذات خود واجد عناصر فانتزی است، اما این فضا در بستری کاملاً واقعگرایانه روایت میشود. به گفته سهرابی، تهرانِ فیلم همان تهران واقعی است؛ با تمام رفتارهای روزمرهای که مردم هر روز با آن مواجهاند؛ از تندیها و ناسزاها گرفته تا لحظات گذشت و همدلی.
او معتقد است امضای هنری صدرعاملی و زیباییشناسی آثار پیشین او در این فیلم نیز دیده میشود، اما «قایقسواری در تهران» تمرکز پررنگتری بر نسبت انسان امروز با شهر دارد. لوکیشنهایی مانند اداره پست، مزون، کوچه و خیابانهای شهری و تعاملات مردم، تصویری آراسته و قابل احترام از تهران ارائه میدهد؛ تصویری که حس مثبتی به مخاطب منتقل میکند.
بدون ممیزی؛ همان نسخه ارائهشده به شورای نمایش
در پاسخ به این پرسش که آیا فیلم در مسیر دریافت مجوز نمایش دچار ممیزی یا حذف بخشهایی شده است، سهرابی تصریح کرد نسخهای که هماکنون آماده اکران است، دقیقاً همان نسخه ارائهشده به شورای پروانه نمایش است و هیچگونه حذف یا اصلاحی در آن صورت نگرفته است.
به گفته او، تلاش گروه سازنده این بوده که بدون شعارزدگی یا انتقال مستقیم پیامهای سفارشی، فرهنگ و واقعیتهای پیرامون را به تصویر بکشند.
پیمان قاسمخانی چگونه بازیگر نقش اصلی شد؟
یکی از نکات قابل توجه فیلم، حضور پیمان قاسمخانی در نقش اصلی است. سهرابی در اینباره توضیح داد که قاسمخانی در ابتدا صرفاً بهعنوان نویسنده در پروژه حضور داشت و قرار نبود بازیگر باشد. حتی خودش نیز معتقد بود شاید سپردن نقش به بازیگری دیگر نتیجه بهتری داشته باشد.
با این حال، پس از جلسات متعدد و گفتوگوهای مفصل، تیم تولید به این جمعبندی رسید که نزدیکترین فرد به شخصیت مازیار، خود قاسمخانی است. در نهایت او پذیرفت مقابل دوربین برود و به گفته تهیهکننده، حضورش تأثیر محسوسی بر کیفیت نهایی فیلم گذاشته است.
روایت تقابل نسلها؛ شکستن رویای مهاجرت
سهرابی درباره ارتباط فیلم با نسل جوان، بهویژه دهه هشتادیها گفت: در ذهن بخشی از جوانان امروز، تصویری آرمانشهری از زندگی خارج از ایران شکل گرفته و فیلم تلاش میکند این نگاه یکسویه را به چالش بکشد.
در داستان، شخصیت هدیه نماینده نسلی است که بدون حسادت یا خصومت، در پی ایجاد گفتوگو میان دو نسل است. او میکوشد فاصلهها را کم کند و همین تعامل باعث میشود شخصیت مازیار به بازنگری در انتخابهایش برسد. این تغییر و ترمیم در دل روایت و بدون تحمیل مستقیم پیام شکل میگیرد.
اکران نوروزی در راه است
تهیهکننده «قایقسواری در تهران» اعلام کرد برنامه اصلی برای اکران فیلم، نوروز پیشرو است؛ مگر اینکه پیشنهاد دیگری مطرح شود. به گفته او، حالوهوای فیلم با فضای شب عید همخوانی دارد و میتواند مخاطبان زیادی را جذب کند.
در خلاصه داستان این اثر آمده است: «مازیار محقق، مردی میانسال است که پس از ۲۵ سال اقامت در آمریکا به ایران بازمیگردد تا با دختری جوان که اختلاف سنی قابل توجهی با او دارد ازدواج کند.»
در کنار قاسمخانی، بازیگرانی چون سحر دولتشاهی، امین حیایی، زهرا داودنژاد، محمد بحرانی، بنیتا افشاری، آرمیتا قبادی و کسری پرتوی نیز در این فیلم ایفای نقش کردهاند.
به نظر میرسد «قایقسواری در تهران» با تکیه بر روایت شهری، تقابل نسلها و نگاهی متفاوت به پایتخت، یکی از گزینههای جدی گیشه نوروزی باشد؛ فیلمی که تهران را نه صرفاً یک لوکیشن، بلکه بهمثابه شخصیتی زنده و تأثیرگذار در دل داستان به تصویر میکشد.
منبع/خبرگزاری مهر