بازار جهانی طلا پس از ثبت رکورد تاریخی بالای ۵۵۰۰ دلار در ژانویه سال ۲۰۲۶، با افتی نزدیک به ۳۰ درصد روبه‌رو شد و در محدوده ۳۹۰۰ دلار معامله می‌شود؛ با این حال تداوم خریدهای سنگین بانک‌های مرکزی و تازه‌ترین نظرسنجی تحلیلگران بین‌المللی، از امیدواری‌ها برای تثبیت و رشد میانگین قیمت اونس در سال ۲۰۲۷ حکایت دارد.
عوامل سقوط طلا از سقف تاریخی ۵۵۹۵ دلاری
به گزارش پلازا، قیمت جهانی طلا در معاملات روز سه‌شنبه ۱۲ آبان ۱۴۰۵ (۳ نوامبر ۲۰۲۶) در محدوده ۳۹۲۶ دلار به ازای هر اونس دادوستد شد. این رقم در مقایسه با رکورد تاریخی ۵۵۹۵ دلاری ثبت‌شده در ژانویه همین سال، افتی نزدیک به ۳۰ درصد را نشان می‌دهد. طلا سال ۲۰۲۶ را با موج سنگین تقاضای پناهگاه امن به دلیل نااطمینانی‌های اقتصادی و سیاسی آغاز کرده بود، اما شرایط از نیمه نخست سال دستخوش دگرگونی شد.
افزایش تنش‌های نظامی مرتبط با ایران و هراس از اختلال در عرضه انرژی، قیمت نفت را صعودی کرد و موجب تشدید نگرانی‌ها پیرامون بازگشت تورم شد. این موضوع انتظارات درباره بالا ماندن نرخ بهره در آمریکا را تقویت کرد و با افزایش هزینه فرصت نگهداری طلا، این فلز تحت فشار سنگین فروش قرار گرفت. در کنار این موضوع، تقویت دلار آمریکا، افزایش بازده اوراق خزانه‌داری و ریزش بازارهای سهام ناشی از افت ارزش شرکت‌های فناوری و هوش مصنوعی در اواخر اکتبر باعث شد برخی فعالان برای تأمین نقدینگی دست به فروش طلا بزنند؛ رخدادی که در اواخر اکتبر قیمت اونس را تا کف ۳۸۷۵ دلاری یعنی پایین‌ترین سطح یک سال اخیر عقب راند. با شروع نوامبر، افت نرخ نفت و انتشار خبرهای ادامه تماس‌های دیپلماتیک مرتبط با ایران، جهش بیش از ۲ درصدی را برای طلا به همراه داشت، هرچند در معاملات سه‌شنبه قیمت مجددا کاهش اندکی را تجربه کرد.
آمار تقاضای طلا در سه‌ماهه سوم سال ۲۰۲۶
بر اساس گزارش رسمی شورای جهانی طلا که در سوم نوامبر منتشر شد، بخش‌های مختلف بازار رفتار یکسانی در برابر افت قیمت‌ها نداشته‌اند و بانک‌های مرکزی همچنان خریدار پرقدرت شمش بوده‌اند.
بخش بازار طلا | وضعیت عملکرد در سه‌ماهه سوم ۲۰۲۶ | جزئیات و حجم عملکرد |
|---|---|---|
خرید خالص بانک‌های مرکزی | ثبت ۳۲۱ تن در سه‌ماهه سوم | مجموع ۶۷۵ تن از ابتدای سال؛ پیش‌بینی تحقق حداقل ۸۴۸ تن تا پایان ۲۰۲۶ |
تقاضای فیزیکی شمش و سکه | افت ۱۹ درصدی نسبت به مدت مشابه پارسال | کاهش حجم خرید مصرفی به ۲۶۸ تن |
مصرف طلا در جواهرات | کاهش ۱۷ درصدی | افت حجم مصرف به ۳۱۳ تن ناشی از کاهش قدرت خرید |
صندوق‌های مبتنی بر طلای فیزیکی | ورود خالص سرمایه | جذب حدود ۲۱۱ تن ورود سرمایه نهادی |
بانک‌های مرکزی با هدف تنوع‌بخشی به ذخایر ارزی، مهار وابستگی به دلار و ارتقای امنیت دارایی‌های ملی، خرید طلا را در اولویت قرار داده‌اند که این موضوع حامی تقاضای میان‌مدت و بلندمدت بازار محسوب می‌شود.
پیش‌بینی قیمت اونس در نظرسنجی رویترز برای ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷
بر پایه نظرسنجی رویترز از ۳۰ تحلیلگر و معامله‌گر بازار طلا که در ۲۷ اکتبر ۲۰۲۶ انتشار یافت، انتظارات قیمتی کارشناسان برای میانگین سال جاری و سال آینده مشخص شده است.
دوره زمانی | میانگین پیش‌بینی قبلی | میانگین پیش‌بینی جدید | جهت تغییر انتظارات |
|---|---|---|---|
کل سال ۲۰۲۶ | ۴۵۰۹ دلار | ۴۴۹۵ دلار | کاهش و احتیاط در افق کوتاه‌مدت |
کل سال ۲۰۲۷ | ۴۶۱۰ دلار | ۴۶۵۰ دلار | افزایش و انتظار بهبود در افق بلندمدت |
این اعداد بیانگر میانگین قیمت مورد انتظار در طول سال‌های یادشده هستند و نرخ قطعی پایان سال را نشان نمی‌دهند. همچنین طبق سناریوهای شورای جهانی طلا، تشدید بحران‌های سیاسی-اقتصادی و کاهش نرخ بهره محرک صعود طلا خواهند بود، در حالی که دلار قوی، سود بالای اوراق و بهبود اقتصاد جهان محرک‌های تداوم فشار نزولی هستند.
عوامل کلیدی تعیین مسیر اونس و وضعیت بازار ایران
مسیر آینده فلز زرد مستقیما به سیاست‌های پولی فدرال رزرو، سطح نرخ بهره، نوسانات ارزش دلار، قیمت انرژی و تداوم تقاضای ذخایر بانک‌های مرکزی گره خورده است. افت تورم آمریکا و چرخش به سمت کاهش نرخ بهره در کنار تضعیف دلار می‌تواند خریداران را به بازار بازگرداند؛ در نقطه مقابل، افزایش مجدد بهره و خروج نقدینگی از صندوق‌های طلا مهم‌ترین عوامل تهدیدکننده روند بازیابی به شمار می‌روند.
در بازار داخلی ایران، تحولات اونس جهانی اثر مستقیم بر دادوستدها دارد، اما قیمت نهایی صرفا تابع اونس نیست و نرخ ارز در بازار آزاد متغیر تعیین‌کننده اصلی است. از این رو، افت جهانی اونس ممکن است در صورت رشد نرخ ارز در بازار آزاد بی‌اثر شود و حتی به افزایش قیمت ریالی طلا بینجامد؛ بر همین اساس سنجش قیمت در بازار داخل همواره به ترکیب متغیرهای نرخ ارز، قیمت جهانی اونس، سطح تقاضای داخلی و شرایط کلان اقتصادی بستگی دارد.