وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی با هدف برقراری عدالت بیمهای و حذف رویههای ناعادلانه در محاسبه مستمریها، از طرح جدیدی با عنوان «مستمری جمع» رونمایی کرد. این طرح که وعده شفافیت و انصاف بیشتر را میدهد، قرار است شیوه سنتی محاسبه حقوق بازنشستگی را دگرگون کند.
تغییر اساسی در نحوه محاسبه حقوق
به گزارش پلازا به نقل از مشرق، سمیرا اسمعیلی، مدیرکل بیمههای اجتماعی این وزارتخانه، با تبیین ابعاد این طرح اعلام کرد که مدل جدید بر پایه «عدالت بیمهای» طراحی شده است. در شیوههای قدیمی، ملاک محاسبه مستمری، میانگین دستمزد دو سال پایانی خدمت بود؛ اما در طرح «مستمری جمع»، کل دوره بیمهپردازی فرد مبنای محاسبه قرار میگیرد.
بر این اساس، حقوق هر فرد متناسب با «نسبت دستمزد او به حداقل دستمزد در همان دورههای فعالیت» محاسبه میشود. این یعنی اگر فردی در سالهای مختلف سابقه بیمه در صندوقهای متفاوتی داشته است، سهم هر صندوق دقیقاً بر اساس شرایط همان بازه زمانی مشخص میشود، نه اینکه صرفاً سوابق دو سال آخر در آخرین صندوق ملاک عمل باشد.
پایان انگیزه برای «افزایشهای صوری» حقوق
یکی از مشکلات اصلی نظامهای بازنشستگی در ایران، تلاش برخی افراد برای افزایشهای غیرواقعی و صوری دستمزد در سالهای پایانی خدمت بهمنظور دریافت مستمری بالاتر بود. اسمعیلی با تأکید بر اینکه این مدل جدید، انگیزه هرگونه سوءاستفاده را از بین میبرد، اظهار داشت:
«در مدل جدید، چون کل دوره بیمهپردازی مبنای محاسبه است، افزایشهای ناگهانی در لحظات پایانی خدمت دیگر تأثیر معناداری بر مستمری نهایی نخواهد داشت.»
شفافیت دیجیتال و تکذیب ادغام صندوقها
این مقام مسئول همچنین از راهاندازی سامانهای دیجیتال خبر داد که به بیمهشدگان اجازه میدهد پیش از قطعی شدن بازنشستگی، جزئیات محاسبات و سهم هر صندوق را بهطور شفاف مشاهده و تأیید کنند.
وی در پاسخ به شایعات موجود، ضمن رد هرگونه برنامه برای ادغام یا یکپارچهسازی صندوقهای بازنشستگی، تصریح کرد که هدف از این تغییرات، تنها «تسهیل دسترسی افراد به حقوقشان» و «جلوگیری از هدررفت سوابق بیمهای» است. همچنین طبق گفته مدیرکل بیمههای اجتماعی، در این مدل هر صندوق تنها متعهد به پرداخت سهم مربوط به سوابق بیمهای همان صندوق است؛ بنابراین این تغییر ساختار، بار مالی جدیدی بر دوش صندوقها تحمیل نخواهد کرد.