بهترین فیلم های فمینیستی تاریخ سینمای جهان و ایران

فیلم های فمینیستی در طول تاریخ به زنان قدرت بخشیده‌ و به آن‌ها آموخته‌اند که می‌توانند نقش اصلی زندگی خودشان باشند. در این مطلب مروری بر بهترین فیلم های فمینیستی سینمایی خواهیم داشت.

در جواب این سوال که فمینیسم چیست باید گفت که فمینیسم مجموعه‌ای از جنبش‌های اجتماعی، سیاسی و ایدئولوژیکی است. هدف این جنبش تعریف و ایجاد برابری سیاسی، اقتصادی، شخصی و اجتماعی جنسیت‌های مختلف است و کسی که به فمنیسم باور دارد، فمنیست است. این جنبش افزایش مطالعه بر فیلم های آمریکایی-انگلیسی در دهه 1970 را شکل داد.

فیلم سازی فمینیستی از نظر ایدئولوژیک تعریف می‌شود. فیلم های سینمایی فمینیستی اغلب به لزوم بازنگری در تاریخ فیلمسازی، کلیشه‌ها و فرمول‌های موجود، از طریق ارائه تعریفی مجدد از آن، اشاره می‌کنند. این فیلم‌ها بر نقش زنان در روایت‌های سینمایی تاکید دارند. در این مقاله از پلازا به بهترین فیلم های درباره زنان پرداخته‌ایم. برای آشنایی با برترین فیلمهای فمینیستی ایرانی و خارجی در این مقاله با ما همراه باشید.

فهرست مطالب:

اولین فیلم فمینیستی تاریخ سینما

فیلم های فمینیستی در میان صد ایده‌ای قرار دارند که سینما را تغییر داد. اما از چه زمانی ساخت این دست فیلم‌ها آغاز شد و اولین بار چگونه به نمایش گذاشته ‌شد؟ در سال 1923، نویسنده، منتقد و کارگردان فرانسوی ژرمن دولاک (Germaine Dulac) فیلم بی‌کلام La Souriante Madame Beudet (مادام بودت خندان) را در دوره قبل از جنبش سورئالیسم، کارگردانی کرد. این فیلم از نظر بسیاری اولین فیلم فمینیستی است.

داستان آن درباره زنی باهوش است که در یک ازدواج بدون عشق به دام افتاده ‌است. شوهرش عادت دارد که به عنوان شوخی، یک هفت تیر خالی به سمت خود نشانه بگیرد و تظاهر کند که به خودش شلیک می‌کند.

یک روز، مادام بودت، متأثر از وضعیت ناامیدانه‌اش، گلوله‌های واقعی را در هفت تیر قرار می‌دهد، اما خیلی زود از کارش پشیمان می‌شود. قبل از اینکه او بتواند گلوله‌ها را از هفت تیر خارج کند، شوهرش به سراغ هفت تیر می‌رود. با این تفاوت که این بار هفت ‌تیر را به سمت او نشانه می‌گیرد. او موفق می‌شود که قبل از اصابت گلوله فرار کند، اما شوهرش تصور می‌کند که مادام در تلاش بود تا به زندگی خود پایان دهد؛ بنابراین او را در آغوش می‌گیرد و عشق خود را ابراز می‌کند.

معرفی بهترین فیلم های فمینیستی سینمایی

فیلم های با محوریت زنان که فلسفه فمینیستی را به نمایش می‌گذارند و مسائل را از دیدگاه زنان بررسی می‌کنند، فیلم های فمینیستی هستند. فیلم فمینیستی روش‌هایی غیر سنتی را برای مطالعه، درک و ارزیابی فیلم‌ها ارائه می‌دهد که در آن فیلم از منظر نحوه تصویر کردن زنان مورد بررسی قرار می‌گیرد.

سالیان سال زنان در سینما با شخصیت قوی و مستقل نشان داده نمی‌شدند و فیلم زنانه ساخته نمی‌شد، ولی امروز با تلاش بسیار با ساخت فیلم های فمینیستی، کمی به رویای برابری جنسیتی نزدیک شده‌ایم. فیلم های درباره حقوق زنان و زندگی از نگاه زنان بیشتر ساخته می‌شوند تا دختران نسل جدید بتوانند خود را به عنوان زنی مستقل و قوی بر پرده سینما ببینند و دریابند که شهروند درجه دو نیستند، ارزشمندند و می‌توانند آن چه آرزو می‌کنند باشند. در اینجا ده فیلم از بهترین فیلم های فمینیستی خارجی آورده ‌شده ‌است.

19. برای بدتر

• سال تولید: 2025

• کارگردان: امی لاندکر (Amy Landecker)

• بازیگران: امی لاندکر، الکس کاراپتیان، لیلی میروجنیک

• امتیاز IMDb: نمره 7.3

• امتیاز راتن تومیتوز: 80%

این اثر از فیلم های فمینیستی سینمایی اولین تجربه کارگردانی امی لاندکر است و روایتی احساسی و صمیمی از زندگی پس از شکست عاطفی ارائه می‌دهد. اثر در جشنواره SXSW ۲۰۲۵ به نمایش درآمد و نقدهای مثبتی دریافت کرد.

داستان درباره زنی مطلقه است که برای بازسازی زندگی خود، در کلاس‌های بازیگری شرکت می‌کند و در این مسیر با چالش‌های تازه‌ای روبه‌رو می‌شود.

• سال تولید: 2025

• کارگردان: لوکا گوادانینو (Luca Guadagnino)

• بازیگران: جولیا رابرتز، اندرو گارفیلد، آیو ادیبری

• امتیاز IMDb: نمره 6.7

• امتیاز راتن تومیتوز: 48%

این فیلم تریلری روان‌شناختی است که در جشنواره فیلم ونیز ۲۰۲۵ برای نخستین‌بار نمایش داده شد. گوادانینو در این اثر، تنش‌های اخلاقی و گذشته تاریک شخصیت‌ها را با فضایی هیجانی روایت می‌کند.

ماجرا درباره استاد دانشگاهی است که با اتهامی سنگین علیه یکی از همکارانش درگیر می‌شود. او ناچار است میان وفاداری، وجدان و گذشته خود تصمیم بگیرد.

• سال تولید: 2024

• کارگردان: کورالی فارژه (Coralie Fargeat)

• بازیگران: دمی مور، مارگارت کوالی، دنیس کواید

• امتیاز IMDb: نمره 7.2

• امتیاز راتن تومیتوز: 89%

این فیلم فمینیستی خارجی در ژانر وحشت بدنی (Body Horror) و طنز سیاه ساخته شده و نگاهی انتقادی به وسواس فرهنگی درباره جوانی و زیبایی دارد. اثر در جشنواره کن ۲۰۲۴ برنده جایزه بهترین فیلمنامه و به یکی از بحث‌برانگیزترین فیلم‌های سال تبدیل شد.

داستان درباره ستاره سالخورده‌ای است که با استفاده از یک داروی غیرقانونی، نسخه‌ای جوان‌تر از خودش را خلق می‌کند. اما این راه‌حل ظاهری، به کابوسی وحشتناک بدل می‌شود.

• سال تولید: 2023

• کارگردان: کلی فرمون کریگ (Kelly Fremon Craig)

• بازیگران: ابی رایدر فورتسون، ریچل مک‌آدامز، بنی سافتدی، ال گراهام

• امتیاز IMDb: نمره 7.3

• امتیاز راتن تومیتوز: 99%

این فیلم اقتباسی از رمان کلاسیک جودی بلوم است که به شکل فمینیستی و با نگاهی متفاوت به دوران بلوغ می‌پردازد. اثر توانست بازخورد مثبت هم منتقدان و هم مخاطبان را کسب کند و به عنوان یکی از صادقانه‌ترین فیلم‌های رشد نوجوانی شناخته شود.

روایت ماجرای دختری به نام مارگارت است که پس از نقل مکان خانواده‌اش به نیوجرسی، با تغییرات جسمی، احساسی و پرسش‌های اعتقادی روبه‌رو می‌شود. او در جست‌وجوی هویت، میان فشارهای خانوادگی و دوستانش گرفتار می‌شود.

• سال تولید: 2017

• کارگردان: گرتا گرویگ (Greta Gerwig)

• بازیگران: سیرشا رونان، لوری متکالف، تیموتی شالامه، لوکاس هجز

• امتیاز IMDb: نمره 7.4

• امتیاز راتن تومیتوز: 99%

لیدی برد نخستین تجربهٔ کارگردانی مستقل گرتا گرویگ است که با زاویه دید خاص خود، دوران نوجوانی و کشمکش‌های هویتی یک دختر جوان را به تصویر می‌کشد. این اثر در زمان اکران خود تحسین گسترده منتقدان را به دست آورد و نامزد چندین جایزه اسکار، از جمله بهترین فیلم و بهترین کارگردانی شد.

داستان درباره کریستین “لیدی برد” مک‌فرسون است؛ دختری دبیرستانی که در ساکرامنتو زندگی می‌کند و آرزو دارد دنیایی فراتر از شهر کوچک خود را تجربه کند. رابطه پرتنش او با مادرش و تلاشش برای استقلال، محور اصلی روایت است.

• سال تولید: 2023

• کارگردان: گرتا گرویگ (Greta Gerwig)

• بازیگران: مارگو رابی، رایان گاسلینگ، آمریکا فررا، کیت مک‌کینن

• امتیاز IMDb: نمره 6.8

• امتیاز راتن تومیتوز: 88%

باربی یکی از جدیدترین فیلم های فمینیستی خارجی است که به کارگردانی گرتا گرویگ به صورت سنت‌شکنانه‌ای ساخته شد. این اثر نقدهای مثبتی از مخاطبان خود دریافت کرد و توانست تبدیل به پرفروش‌ترین فیلم سال 2023 و چهاردهمین فیلم پرفروش تمام تاریخ در زمان اکران خود شود.‌ این اثر همچنین برنده اسکار و گلدن گلوب بهترین آهنگ شد. همچنین فیلم باربی توانست در 8 رده نامزد جایزه اسکار شود. گرویگ با نگاهی سنت‌شکنانه در این فیلم به سراغ عروسک باربی که نمادی از زنانگی و دخترانگی در جهان است، می‌رود تا نشان دهد پشت پرده زیبایی و خوش‌اندام بودن این عروسک چه نظامی قرار گرفته است.

داستان فیلم از آنجایی شروع می‌شود که باربی و کن دیگر از دنیای بدون نقص و جذاب باربی خسته شده‌اند. آنها خیلی اتفاقی راهی پیدا می‌کنند تا به دنیای واقعی بیایند. در این میان باربی به حقایقی پی می‌برد.

• سال تولید: 2022

• کارگردان: سارا پلی (Gina Prince-Bythewood)

• بازیگران: رونی مارا، کلر فوی، جسی باکلی، جودیت آیوی، بن ویشاو و فرانسیس مک‌دورمند

• امتیاز IMDb: نمره 6.9

• امتیاز راتن تومیتوز: 90%

حرف‌های زنانه یکی دیگر از فیلم های درباره مسائل فمینیستی است که به کارگردانی سارا پلی بر اساس کتابی از میریام توئز (Miriam Toews) ساخته شد. این اثر در حقیقت با الهام از جامعه منونایت ساخته شده است. حرف‌های زنانه با نقدهای مثبتی از جانب منتقدان روبه‌رو شد و توانست نامزد جایزه اسکار بهترین فیلم شود. انجمن فیلم آمریکا حرف‌های زنانه را جز ده فیلم برتر سال 2022 قرار داد.

داستان فیلم از آنجایی شروع می‌شود که زنان یک جامعه منزوی از حقایقی درباره مردان این جامعه پرده‌برداری می‌کنند. ظاهرا مردان این جامعه شب‌ها زنان را بیهوش کرده و به آنان تعرض می‌کردند. این افشاگری موجب آشوب زیادی می‌شود.

• سال تولید: 2022

• کارگردان: جینا پرینس-بایدوود (Gina Prince-Bythewood)

• بازیگران: وایولا دیویس، توسو امبدو و لاشانا لینچ

• امتیاز IMDb: نمره 6.8

• امتیاز راتن تومیتوز: 94%

از فیلم های فمینیستی جدید باید به فیلم زن پادشاه اشاره کنیم. این اثر در سال 2022 منتشر شد و توجه مخاطبان و منتقدان را به خود جلب کرد. زن پادشاه در واقع تنها فیلم و خیال‌پردازی نیست و قصد دارد به زمانه‌ای که زنان دیگر منتظر نماندند کسی نجاتشان را بدهد و خود دست به کار شدند. در بیا قرون 17 تا 19 حکوتی به نام داهومی در جنوب آفریقا وجود داشت.

این اثر از بهترین فیلم های فمینیستی سینمایی درباره زمانی است که اکثر مردان سرزمین به دست دشمنان کشته‌ شده‌اند. حال زنان رنج دیده به رهبری ژنرال نانیسکا برای دفاع از کشور خود آماده می‌شوند و گروه آگوجی‌ها را تشکیل می‌دهند.

• سال تولید: 1992

• کارگردان: سالی پاتر (Sally Potter)

• بازیگران: تیلدا سوینتن، کوئنتین کریسپ، جیمی سامرویل و جان وود

• امتیاز IMDb: نمره 7.2

• امتیاز راتن تومیتوز: 85%

ملکه الیزابت اول به نجیب زاده جوانی به نام اورلاندو دستور می‌دهد که برای همیشه جوان بماند. به طور معجزه آسایی، او این کار را می‌کند. ما در این فیلم زندگی اورلاندو را دنبال می‌کنیم. او در چندین قرن از تاریخ انگلیس زندگی می‌کند، زندگی و روابط متنوعی را تجربه می‌کند و حتی تغییر جنسیت می‌دهد.

کارگردان فمنیست این فیلم، آن را با الهام از رمانی به همین نام اثر ویرجینیا وولف (Virginia Woolf) ساخته ‌است. بازیگر زن این فیلم در نقش یک مرد و یک زن بازی می‌کند. او به عنوان اورلاندو، مردی نجیب زاده شروع می‌کند و از یک قرن به قرن دیگر می‌رود و هنجارهای جنسیتی و محدودیت‌های فرهنگی را در هم می‌شکند. این فیلم از بهترین فیلم های فمینیستی سینمایی اقتباسی است.

• سال تولید: 2016

• کارگردان: میرا نایر (Mira Nair)

• بازیگران: لوپیتا نیونگو، دیوید اویلوو، مدینا نالوانگا و مارتین کبانزا

• امتیاز IMDb: نمره 7.4

• امتیاز راتن تومیتوز: 94%

برای فیونای 10 ساله و خانواده‌اش، زندگی در کتوی، زاغه‌ای در کامپالا، اوگاندا، بسیار سخت است. او و برادر کوچکترش به مادرشان کمک می‌کنند تا در بازار ذرت بفروشد. او همچنین به مادرش در مراقبت از برادر کوچک خود کمک می‌کند.

کاتنده مربی فوتبال است و در یک مرکز محلی به کودکان شطرنج آموزش می‌دهد. فیونا از سر کنجکاوی به سراغ شطرنج می‌رود و آن را یاد می‌گیرد. او مجذوب شطرنج می‌شود و خیلی زود با کمک مربی به یکی از بازیکنان برتر گروه تبدیل می‌شود.

او به المپیاد شطرنچ روسیه می‌رود، ولی برنده بازی نمی‌شود و به محله خود بازمی‌گردد. او با حمایت مربی کاتنده و مردم کتوی، به شطرنج بازمی‌گردد و در نهایت تا جایی موفق می‌شود که بتواند خانه‌ای را برای خانواده خود خریداری کند.

کارگردان این فیلم مسیر سخت یک دختر اوگاندایی را برای موفقیت به تصویر می‌کشد. این فیلم اقتباس شده از مقاله‌ای ورزشی از مجله ESPN است. در این فیلم که در بین بهترین فیلم های فمینیستی خارجی قرار دارد، فیلمساز شما را به گریه نمی‌اندازد، بلکه سعی دارد حس قدرت و توانمندی را به شما منتقل کند.

• سال تولید: 1991

• کارگردان: ریدلی اسکات (Ridley Scott)

• بازیگران: سوزان ساراندون، جینا دیویس، هاروی کایتل و مایکل مدسن

• امتیاز IMDb: نمره 7.5

• امتیاز راتن تومیتوز: 84%

لوئیز در یک ناهارخوری به عنوان پیشخدمت مشغول به کار است و با دوست پسر خود، جیمی که یک موسیقی دان همیشه در سفر است، مشکلاتی دارد. تلما نیز با داریل ازدواج کرده ‌است. داریل دوست دارد همسرش در آشپزخانه ساکت بماند تا بتواند فوتبال تماشا کند.

یک روز آنها تصمیم می‌گیرند که زندگی عادی خود را رها کنند و به سفری جاده‌ای بروند. اما وقتی لوئیز مردی را که تلما را به تجاوز تهدید کرده ‌بود، می‌کشد برنامه سفر آن‌ها تغییر می‌کند. آن‌ها تصمیم می‌گیرند به مکزیک بروند، اما خیلی زود توسط پلیس آمریکا تحت تعقیب قرار می‌گیرند.

این فیلم یکی از مهم‌ترین و بهترین فیلم های فمینیستی سینمایی و پر از اجراهای عالی و صحنه‌های دراماتیک است. این اثر واقعاً شگفت انگیز است و برای همیشه نقطه عطفی در تاریخ اجتماعی فمینیسم باقی خواهد ماند.

فیلم‌هایی که پیوند و ارتباط بین زنان را بررسی می‌کنند بسیار اندکند، اما وجود دارند. فیلم تلما و لوئیز از یک ژانر فراتر می‌رود. این فیلم درباره تغییر و آزادی است که در عین شخصی بودن، عمیقاً سیاسی است. این عنوان در مورد فرار از محدودیت‌های دردناک جنسیتی، طبقه اجتماعی، زمان و مکان است.

• سال تولید: 2002

• کارگردان: نیکی کارو (Niki Caro)

• بازیگران: کیشا کاستل-هیوز، راویری پاراتن، ویکی هاوتن و کلیف کرتیس

• امتیاز IMDb: نمره 7.5

• امتیاز راتن تومیتوز: 91%

در ساحل شرقی نیوزیلند، مردم وانگارا معتقدند که حضور آن‌ها در آنجا به هزار سال یا بیشتر برمی‌گردد. آنها‌ معتقدند که همگی از نسل جد واحدی به نام پایکیا (Paikea) هستند که پس از واژگون شدن قایقش با سوار شدن بر پشت یک نهنگ، به ساحل رسید و از مرگ نجات یافت. از آن به بعد، روسای وانگارا، همیشه مردانی بودند که فرزند اول هستند. آن‌ها خود را نوادگان اصلی و جانشین بر حق پایکیا می‌دانند.

پای، دختری 11 ساله در این قبیله مردسالار در نیوزیلند، معتقد است که تقدیرش این است که رئیس جدید قبیله شود. اما پدربزرگش، کورو، موظف به انتخاب یک رهبر مرد است. پای، کورو را بیش از هر کس در دنیا دوست دارد، اما برای تحقق سرنوشت خود باید با او و یک سنت هزار ساله مبارزه کند.

توانایی رهبری، شجاعت و مقاومت از خصوصیات اصلی یک انسان قوی و به خصوص یک زن قوی است که می‌خواهد جامعه‌اش را رهبری کند. این فیلم داستان دختری است که در جامعه‌ای مرد سالار قد علم می‌کند. دیدن این اثر در بین فیلم های فمینیستی برای همه زنان ضروری است.

7. فیلم فرشته های آرواره آهنین (Iron Jawed Angels)

• سال تولید: 2004

• کارگردان: کاتیا فون گارنیه (Katja von Garnier)

• بازیگران: هیلاری سوانک، فرانسیس اوکانر، مالی پارکر و لورا فریزر

• امتیازIMDb: نمره 7.5

• امتیاز راتن تومیتوز: 56%

آلیس پاول و زنان جنبش حق رأی زنان 1917 برای حق رأی دادن و نامزدی در جایگاه‌های مختلف سیاسی برای نسل‌های آینده می‌جنگند. زنان با فدا کردن سلامتی، ازدواج و آزادی محدودی که داشتند، پس از اعتصاب غذا و ایستادگی در مقابل وودرو ویلسون، رئیس جمهور وقت، زندانی شدند. اما زنده ماندند و دوام آوردند تا نتایج تلاش‌هایشان را ببینند.

این فیلم در بین بهترین فیلم های فمینیستی سینمایی بسیار مهم و ارزشمند است. در این روزگار، تمام دختران جوان که داشتن حقوقی مثل حق رای را امری بدیهی می‌دانند، باید به تماشای این فیلم بنشینند؛ چرا که این عنوان یک بخش مهم در تاریخ را به تصویر می‌کشد که نباید فراموش شود.

• سال تولید: 2015

• کارگردان: دنیز گامزه ارگوون (Deniz Gamze Ergüven)

• بازیگران: گونش شنسوی، دوگا دوگوشلو، ایلیت ایشکان و توگبا سانگورگلو

• امتیاز IMDb: نمره 7.6

• امتیاز راتن تومیتوز: 97%

اوایل تابستان در دهکده‌ای در شمال ترکیه، لاله و چهار خواهرش از مدرسه به خانه برمی‌گردند و بدون منظور خاصی با گروهی از پسران بازی می‌کنند. بازی آن‌ها در دهکده رسوایی به بار می‌آورد که عواقب غیرمنتظره‌ای در پی دارد. خانه برای آن‌ها کم کم به زندان تبدیل می‌شود.

آموزش خانه‌داری جای مدرسه را می‌گیرد و ازدواج‌های سنتی و ناخواسته‌ برای آن‌ها ترتیب داده می‌شود. پنج خواهری که مشتاق آزادی هستند، راهی برای دور زدن محدودیت‌هایی که به آن‌ها تحمیل شده، پیدا می‌کنند.

این فیلم که در سال 2015 نامزد جایزه اسکار بهترین فیلم خارجی بود، از بهترین فیلم های فمینیستی خارجی است. این اثر عمق مردسالاری را در جامعه نشان می‌دهد. در واقع این فیلم معنای زن بودن در کشور ترکیه از نظر کارگردان است.

• سال تولید: 1993

• کارگردان: جین کمپیون (Jane Campion)

• بازیگران: هالی هانتر، هاروی کایتل، سم نیل و آنا پاکوین

• امتیاز IMDb: نمره 7.6

• امتیاز راتن تومیتوز: 92%

اواسط قرن نوزدهم است. آدا نمی‌تواند صحبت کند و یک دختر جوان به نام فلورا دارد. او برای یک ازدواج ترتیب داده‌ شده با همراهی دخترش و پیانوی محبوبش اسکاتلند را ترک می‌کند. زندگی در جنگل‌های ناهموار جزیره شمالی نیوزیلند و رابطه‌اش با همسر جدیدش، استوارت، آن چه او تصور می‌کرد، نیست.

وقتی استوارت پیانوی او را به همسایه‌اش، جورج، می‌فروشد، آدا بسیار ناراحت می‌شود. جورج به آدا می‌گوید که اگر به او پیانو بیاموزد تحت شرایط خاصی می‌تواند پیانوی خود را پس بگیرد. در ابتدا آدا از جورج متنفر است، اما روابط آن‌ها به آرامی دگرگون می‌شود و این رابطه آن‌ها را در یک موقعیت خطیر قرار می‌دهد.

جین کمپیون، فیلمساز پیشکسوت، هرگز تسلیم برچسب‌ها و محدودیت‌ها نمی‌شود. او داستانی عاشقانه درباره زنی بی‌زبان ارائه می‌دهد که رابطه‌ خارج از ازدواجش و عواقب آن زندگی‌اش را تغییر می‌دهد. این اثر اجراهای قدرتمند و مناظری زیبا و تماشایی دارد. این فیلم که از بهترین فیلم های فمینیستی خارجی است، یک چشم انداز فمینیستی قوی دارد.

• سال تولید: 2018

• کارگردان: آلفونسو کوارون (Alfonso Cuarón)

• بازیگران: یالیتزا آپاریچیو و مارینا د تاویرا

• امتیاز IMDb: نمره 7.7

• امتیاز راتن تومیتوز: 96%

کلویی یکی از دو کارگر خانگی است که در دهه 1970 در مکزیکوسیتی، به آنتونیو و سوفیا در مراقبت از چهار فرزندشان کمک می‌کند. اوضاع زمانی پیچیده می‌شود که آنتونیو ناگهان با معشوقه‌اش فرار می‌کند و کلویی متوجه می‌شود که باردار است.

هنگامی که سوفیا تصمیم می‌گیرد بچه‌ها را به تعطیلات ببرد، او کلویی را دعوت می‌کند تا با آن‌ها به مسافرت برود، استراحت کند و ذهن خود را آرام کند و ارتباطش را با خانواده او قوی‌تر کند.

این فیلم در نود و یکمین مراسم اسکار برنده سه جایزه بهترین فیلم خارجی‌ زبان، بهترین کارگردانی و بهترین فیلمبرداری شد. روما نامه‌ای عاشقانه از طرف آلفونسو برای همه زنانی است که او را بزرگ کرده‌اند.

این اثر از بهترین فیلم های فمینیستی خارجی تعمقی ژرف و زیبا در تمام دورانی است که یک زن در دخترانگی، زنانگی و مادری می‌گذراند. این فیلم در لیست بهترین فیلم های فمینیستی قرار می‌گیرد و دیدن آن به تمام زنان و عاشقان سینما توصیه می‌شود.

• سال تولید: 2019

• کارگردان: گرتا گرویگ (Greta Gerwig)

• بازیگران: سرشه رونان، اما واتسون و فلورنس پیو

• امتیاز IMDb: نمره 7.8

• امتیاز راتن تومیتوز: 95%

فیلم زنان کوچک در رده فیلم های فمینیستی قرار می‌گیرد که از رمانی به همین نام اثر لوییزا می الکات (Louisa May Alcott) اقتباس شده است. رمان مربوط به سال 1868 می‌شود و رمانی پیشگام و از زمانه خود جلوتر است. فیلم زنان کوچک که هفتمین اقتباس از این اثر محسوب می‌شود، کاراکتر جو مارچ را مطابق استاندارد فمینیستی به مخاطب نشان داد. سوال‌هایی که جو می‌پرسد و سبک زندگی‌ای که او می‌پسندند به مسئله حقوق زنان می‌پردازد، زنانی که باید خودشان قهرمان داستان خود باشند.

داستان درباره این اثر از بهترین فیلم های فمینیستی خارجی درباره خانواده مارچ است که پدر خانواده به جنگ رفته و مادر باید با چهار دختر خود به نام های جو، مگی، امی و بت تنها زندگی کند. هر کدام از دختران رویا و دیدگاه خاص خود را دارند و این اگرچه باعث درگیری‌هایی بین آنها می‌شود اما با سبب نمی‌شود که خواهران پشت هم را خالی کند.

• سال تولید: 2016

• کارگردان: تئودور ملفی (Theodore Melfi)

• بازیگران: تراجی پی.هنسون، اوکتاویا اسپنسر و جنل مونی

• امتیاز IMDb: نمره 7.8

• امتیاز راتن تومیتوز: 93%

در حالی که ایالات متحده با روسیه برای فرستادن انسان به فضا رقابت می‌کرد، ناسا در گروهی از ریاضیدانان زن آمریکایی-آفریقایی استعدادی شگرف پیدا کرد. ناسا از آنان به عنوان مغز متفکر یکی از بزرگترین عملیات در تاریخ ایالات متحده استفاده کرد.

در داستان این فیلم که بر اساس واقعیت است، زندگی سه نفر از این زنان، معروف به کامپیوترهای انسانی را دنبال می‌کنیم. آن‌ها در ناسا، در کنار بزرگترین ذهن‌های تاریخ در بخش محاسبات مربوط به پرتاب فضانورد جی قرار گرفتند.

دوروتی واگن، مری جکسون و کاترین گوبلز جانسون از تمام محدودیت‌های جنسیتی، نژادی و حرفه‌ای عبور کردند و با تلاش برای تحقق رویایی که غیرممکن به نظر می‌رسید، تبدیل به قهرمانان فراموش‌نشدنی آمریکا شدند.

این اثر از بهترین فیلم های فمینیستی خارجی، به هوش مخاطب خود احترام می‌گذارد و تفسیرهای تاریخی و اجتماعی کافی را ارائه می‌دهد و در عین حال سرگرم‌کننده است و الگویی را پیش روی زنان جامعه قرار می‌دهد.

• سال تولید: 1950

• کارگردان: جوزف ال. منکیه‌ویچ (Joseph L. Mankiewicz)

• بازیگران: بتی دیویس، آن بکستر، جورج سندرز و سلست هولم

• امتیاز IMDb: نمره 8.2

• امتیاز راتن تومیتوز: 99%

ایو هرینگتون در پشت صحنه منتظر ملاقات با ستاره با استعداد و میانسال برادوی، مارگو چانینگ، است. به نظر می‌رسد ایو یک طرفدار واقعی باشد؛ چراکه توضیح می‌دهد که او مارگو را در همه اجراهای نمایش فعلی‌اش دیده ‌است.

مارگو و دوستانش ایو را زیر پر و بال خود می‌گیرند. اما منتقد تئاتر، آدیسون دیویت، نقشه شیطانی ایو را می‌فهمد. او می‌خواهد نقش مارگو را در نمایشش تصاحب کند و نامزدش، بیل سیمپسون را نیز از او بگیرد.

این اثر از بهترین فیلم های فمینیستی خارجی ارزش‌های فمینیستی بسیار مهمی را در لایه‌های خود پنهان کرده ‌است. این عنوان اثری بسیار ارزشمند در تاریخ سینما و از بهترین آثار سینمایی در تمام دوران است.

برترین فیلمهای فمینیستی ایرانی

به بخشی می‌رسیم که مربوط به سینمای ایران است. سینمای کشور ایران به دلیل فضای فرهنگی که دارد، معمولا کمتر سراغ آثار فمینیستی می‌رود و یا اگر اثری در این مورد ساخته شود بیشتر به تبعیض‌های جامعه می‌پردازد تا اینکه بخواهد روی قدرتمند کردن زنان تمرکز کند.

امید است که در این روزها که شاهد عناوینی مانند بهترین فیلم هندی فمینیستی، فیلم های چینی فمینیستی و سایر کشورهایی که کمتر به این آثار اهمیت می‌دانند اما حالا به آن می‌پردازند، هستیم، فیلم‌‌های با محوریت زن بیشتری در ایران ساخته شود. با معرفی چند عنوان از برترین فیلمهای فمینیستی ایرانی همراه ما باشید.

• سال تولید: 1375

• کارگردان: داریوش مهرجویی

• بازیگران: لیلا حاتمی، علی مصفا، جمیله شیخی، محمدرضا شریفی‌نیا

فیلم لیلا به کارگردانی زنده‌یاد داریوش مهرجویی به عنوان دوازدهمین فیلم او ساخته شد. این اثر از روی داستانی به قلم مهناز انصاریان ساخته شد و توانست دیپلم افتخار بهترین بازیگر نقش اول زن (لیلا حاتمی) و سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش دوم زن (جمیله شیخی) را از آن خود کند. این فیلم‌ نگاهی فمینیستی دارد و داستان یک زن را روایت می‌کند. لیلا و رضا زوج جوانی است که با یکدیگر ازدواج می‌کنند. لیلا نمی‌تواند فرزند‌دار شود و این باعث می‌شود تا مادر رضا لیلا را تحت فشار ازدواج مجدد رضا قرار دهد. در نهایت لیلا، با ازدواج مجدد رضا وی را ترک می‌کند.

• سال تولید: 1377

• کارگردان: تهمینه میلانی

• بازیگران: نیکی کریمی، محمدرضا فروتن و مریلا زارعی

دو زن فیلمی به کارگردانی تهمینه میلانی است‌. این کارگردان زن که بارها در آثار خود به صورت مستقیم یا غیر مستقیم به مسئله فمینیسم پرداخته است، بارها مورد انتقاد قرار گرفت. دو زن یکی از ارزشمندترین فیلم های ایرانی در این زمینه است که در سال‌هایی که قهرمان فیلم‌ها همه مرد بودند، قهرمان زن داشت.

داستان این اثر از برترین فیلمهای فمینیستی ایرانی روایتگر زندگی زنی به نام فرشته است که کل زندگی خود را به دلیل وجود دو مرد یکی خواستگار سمج و دیگری همسرش تباه شده می‌بیند، حال باید با مصیبتی جدید کنار بیاید. در پایان فیلم می‌بینیم که زندگی جوری پیش می‌رود که از این به بعد او باید قهرمان زندگی خودش باشد.

• سال تولید: 1389

• کارگردان: پیمان معادی

• بازیگران: مهناز افشار، صابر ابرو ویشکا آسایش

برف روی کاش اولین تجربه کارگردانی پیمان معادی بود که به مسئله فمینیسم می‌پرداخت. این اثر اگرچه نتوانست با استقبال زیادی مواجه شود و ضعف‌هایی نیز داشت اما توانست به جنبه‌ای از زندگی یک زن بپردازد. داستان درباره معلم پیانویی است که می‌فهمد همسرش با یکی از شاگردانش رابطه دارد. این زن بر سر دوراهی بزرگی در زندگی اش قرار می‌گیرد.

• سال تولید: 1392

• کارگردان:  پوران درخشنده

• بازیگران: طناز طباطبایی، شهاب حسینی و مریلا زارعی

هیس! دخترها فریاد نمی‌زنند، از جمله برترین فیلمهای فمینیستی ایرانی است. پوران درخشنده نیز یکی دیگر از کارگردانانی محسوب می‌شود که در ز مینه حقوق زنان فعالیت می‌کند. در داستان فیلم می‌بینیم شیرین دختری که در کودکی به او تعرض شده در روز عروسی خود برای دفاع از کودکی که در وضع مشابه گذشته او قرار دارد، محبور است آدم بکشد. فیلم به عقاید جامعه که موجب رنج زنان می‌شود، اشاره دارد.

• سال تولید: 1395

• کارگردان: پوران درخشنده

• بازیگران: مریلا زارعی، فرهاد اصلانی و بهنوش طباطبایی

زیر سقف دودی از برترین فیلمهای فمینیستی ایرانی است که نگاهی بر زندگی زنانی دارد که آنقدر درگیر خانواده شده‌اند که دیگر خود را نمی‌بینند. این فیلم نشان می‌دهد توجه بیش از حد به هر چیزی نتیجه عکس می‌دهد. داستان فیلم زیر سقف دودی درباره زنی به نام شیرین است که در پی تلاش‌ برای نزدیک شدن به همسر و فرزند خود و بازسازی رابطه بهم خورده، به خیانت همسرش پی می‌برد و دیدگاه او به حقوق خودص تغییر می‌کند.

• سال تولید:  1396

• کارگردان: سهیل بیرقی

• بازیگران: باران کوثری، امیر جدیدی و لیلی رشیدی

عرق سرد نیز اثر بعدی است که در این لیست از آن یاد می‌کنیم، این فیلم درباره افروز زنی فوتسالیست و کاپیتان تیم ملی فوتسال زنان ایران است. زندگی شخصی او کاملا آشفته شده و وقتی می‌خواهد برای اردوی تیم ملی از ایران خارج شود، متوجه می‌شود که توسط همسرش ممنوع الخروج شده است. افروز به هر دری می‌زند تا رضایت همسرش با بگیرد اما با لجبازی همسرش همه چیز خراب می‌شود. این اثر از برترین فیلمهای فمینیستی ایرانی نشانگر حقوق پایمال شده از زنان، انتخاب‌های اشتباه و باورهای غلط جامعه است.

• سال تولید:  1402

• کارگردان: فریدون نجفی

• بازیگران: سارا بهرامی، آناهیتا افشار، سعید آقاخانی، فرید سجادی حسینی، علی عامل هاشمی

خاتی یکی از فیلم های فمینیستی ایرانی است که در سال 1402 در جشنواره فیلم فجر اکران شد و به کارگردانی فریدون نجفی ساخته شده است. این اثر به قلم احمد رفیع زاده نوشته شده و به زندگی زنان در جامعه عشایری و مبارزه آن‌ها با سنت‌های سخت‌گیرانه می‌پردازد. داستان این فیلم درباره زنی به اسم خاتی است که تمام زندگی خود را برای نجات جانوران گذاشته و پیوند عمیقی با طبیعت دارد.

8. مرجان

• سال تولید:  1404

• کارگردان: سید میلاد بنی‌ طبا

• بازیگران: فرید سجادی حسینی، نسیم ادبی، صحرا اسداللهی، سهند جاهدی

فیلم مرجان عنوان بعدی این فهرست است که به کارگردانی، نویسندگی و تهییه‌کنندگی سید میلاد بنی‌ طبا ساخته شده است. این فیلم فریادی بی‌صدا علیه خشونت خانگی و خشونت علیه زنان است که توانست مورد توجه قرار گیرد. داستان فیلم مرجان درباره دختری جوان به اسم مرجان است که به اجبار خانواده‌اش قرار است به عقد مردی درآید اما روز عقد مجبور می‌شود فرار کند. فرار او زمینه‌ساز اتفاقاتی مصیبت‌بار در خانواده است.

تمام فیلم های فمینیستی در تلاش هستند که برای دختران و زنان تمام جهان الگویی از جنس خودشان بیافرینند و یا قهرمانان در سایه را به آن‌ها معرفی کنند تا به آنان قدرت و توانایی و انگیزه ببخشند تا رویای خود را دنبال کرده و خود را توانمند بدانند. فیلم های فمینیستی یکی از عوامل مهم در تبیین فرهنگ برابری در جامعه است. در این مقاله با برترین فیلمهای فمینیستی ایرانی و خارجی  با شما همراه شدیم. بهترین فیلم‌ها با محوریت زنان از نظر خودتان را با ما در قسمت نظرات به اشتراک بگذارید .