برای بررسی دقیق سخت‌افزار گوشی‌های اندروید و آیفون، برنامه‌های TestM و Phone Doctor Plus کامل‌ترین عملکرد را دارند. این نرم‌افزارها با بررسی سنسورها، پیکسل‌های صفحه نمایش، میکروفون، وضعیت سلامت باتری و آنتن‌دهی، یک گزارش جامع از وضعیت دستگاه ارائه می‌دهند. کاربران آیفون نیز می‌توانند با اتصال گوشی به کامپیوتر و استفاده از نرم‌افزار 3uTools، اصالت قطعات و تاریخچه تعویض آن‌ها را با جزئیات کامل بررسی کنند.
خرید گوشی کارکرده همیشه با چالش بررسی سلامت قطعات همراه است. ظاهر دستگاه می‌تواند کاملاً سالم و بدون خط و خش باشد، اما عملکرد داخلی سنسورها یا آی‌سی‌ها تنها با ابزارهای دقیق مشخص می‌شود. در گذشته کاربران به کدهای دستوری پیش‌فرض شرکت‌ها محدود بودند، اما امروز برنامه‌های شخص ثالث با رابط کاربری ساده و تست‌های چندمرحله‌ای، وضعیت تمام قطعات را به صورت درصد و نمودار نمایش می‌دهند.
کامل ترین اپلیکیشن برای خریداران گوشی کارکرده
برنامه TestM یکی از معتبرترین ابزارها برای بررسی همه‌جانبه دستگاه است. این اپلیکیشن به صورت ویژه برای زمان خرید و فروش دستگاه‌های دست‌دوم طراحی شده و یک گزارش نهایی قابل اشتراک‌گذاری تولید می‌کند. پس از نصب این برنامه، شما با یک رابط کاربری ساده روبه‌رو می‌شوید که بخش‌های مختلف تلفن همراه را برای بررسی دسته‌بندی کرده است. این نرم‌افزار به جای ارائه اعداد پیچیده، از شما می‌خواهد کارهای ساده‌ای انجام دهید تا سلامت قطعه تایید شود.
عملکرد این اپلیکیشن به این شکل است که برای بررسی تاچ، یک الگو روی صفحه نمایش ظاهر می‌شود و شما باید با انگشت تمام خانه‌های این الگو را لمس کنید. اگر بخشی از دیجیتایزر آسیب دیده باشد، خانه‌های آن قسمت تغییر رنگ نمی‌دهند. همچنین برای تست سنسور ژیروسکوپ، برنامه از شما می‌خواهد گوشی را در زوایای مشخصی بچرخانید. مزیت بزرگ TestM این است که در پایان فرآیند، یک گواهی سلامت صادر می‌کند که نشان‌دهنده وضعیت تک‌تک قطعات است.
در این برنامه می‌توانید سلامت بخش‌های زیر را به صورت دقیق بررسی کنید:
صفحه نمایش شامل لمس سه‌بعدی و پیکسل‌های سوخته
ارتباطات شامل وای‌فای، بلوتوث و سیستم موقعیت‌یاب
سنسورهای مجاورت، شتاب‌سنج و قطب‌نما
عملکرد اسپیکر مکالمه، بلندگوی اصلی و میکروفون‌ها
نرم افزار تخصصی برای رصد عملکرد پردازنده
اپلیکیشن CPU-Z ابزاری است که روی ویندوز نصب می شود و مهندسان و تعمیرکاران با آن کار می کنند. نسخه موبایل این نرم‌افزار اطلاعات بسیار دقیقی از وضعیت لحظه‌ای پردازنده مرکزی، پردازنده گرافیکی و حافظه رم ارائه می‌دهد. برخلاف برنامه‌های تست عمومی که صرفاً سالم یا خراب بودن را مشخص می‌کنند، CPU-Z داده‌های خام را در اختیار شما می‌گذارد.
وقتی این اپلیکیشن را باز می‌کنید، تب‌های مختلفی در بالای صفحه می‌بینید. در تب SOC می‌توانید معماری پردازنده، تعداد هسته‌های فعال و فرکانس لحظه‌ای هر هسته را مشاهده کنید. این اطلاعات زمانی کاربرد دارد که حس می‌کنید گوشی بیش از حد معمول گرم می‌شود یا در اجرای برنامه‌ها افت فریم دارد. با بررسی فرکانس هسته‌ها متوجه می‌شوید که آیا پردازنده به دلیل حرارت بالا توان خود را محدود کرده است یا خیر. تب Battery در این برنامه نیز دمای دقیق باتری و ولتاژ خروجی آن را با دقت میلی‌ولت به شما نشان می‌دهد که معیار خوبی برای تشخیص سلامت سلول‌های باتری است.
ابزار جامع برای عیب یابی سریع قطعات
برنامه Phone Doctor Plus با ارائه بیش از سی نوع تست مختلف، یکی از قوی‌ترین برنامه‌ها برای عیب‌یابی محسوب می‌شود. یکی از ویژگی‌های جالب این اپلیکیشن، بررسی سلامت قطعاتی است که اغلب به آن‌ها توجه نمی‌شود. برای مثال، این نرم‌افزار می‌تواند عملکرد موتور ویبره را در فرکانس‌های مختلف بسنجد یا سلامت دکمه‌های فیزیکی تنظیم صدا و پاور را با دقت میلی‌ثانیه اندازه‌گیری کند.
بخش دیگری از این برنامه به بررسی حافظه ذخیره‌سازی اختصاص دارد. سرعت خواندن و نوشتن اطلاعات روی حافظه گوشی با گذشت زمان افت می‌کند. Phone Doctor Plus با یک تست سرعت مشخص می‌کند که آیا حافظه دستگاه شما همچنان عملکرد استانداردی دارد یا به دلیل استهلاک، دلیل اصلی کندی گوشی شده است.
بررسی سلامت باتری به صورت بلندمدت
اپلیکیشن AccuBattery رویکرد متفاوتی نسبت به سایر برنامه‌های تست سلامت دارد. این برنامه سلامت باتری را در یک لحظه مشخص نمی‌سنجد، بلکه با بررسی چرخه‌های شارژ و دشارژ در طول چند روز، ظرفیت واقعی باتری را محاسبه می‌کند.
روش کار AccuBattery به این شکل است که جریان ورودی در زمان شارژ و میزان مصرف انرژی توسط برنامه‌های مختلف را اندازه‌گیری می‌کند. پس از چند بار شارژ کامل، اپلیکیشن به شما می‌گوید که از ظرفیت کارخانه‌ای باتری چه مقدار باقی مانده است. همچنین این برنامه مشخص می‌کند کدام نرم‌افزارها در پس‌زمینه بیشترین مصرف انرژی را دارند و به سخت‌افزار فشار می‌آورند. اطلاعات این برنامه به خصوص برای دستگاه‌های اندرویدی که برخلاف آیفون‌ها بخش مجزایی برای نمایش درصد سلامت باتری ندارند، بسیار سودمند است.
بررسی اصالت قطعات در سیستم عامل آی او اس
کاربران آیفون به دلیل محدودیت‌های سیستم‌عامل، به نرم‌افزارهای متفاوتی نیاز دارند. برنامه 3uTools که روی کامپیوتر نصب می‌شود، قدرتمندترین دستیار برای بررسی وضعیت سخت‌افزار محصولات اپل است. پس از نصب برنامه و اتصال آیفون با کابل به سیستم، تب View Verification Report تمام اطلاعات سخت‌افزاری دستگاه را به شما نشان می‌دهد.
این نرم‌افزار شماره سریال تمام قطعات از جمله دوربین‌ها، صفحه نمایش، باتری و مادربرد را می‌خواند و آن‌ها را با اطلاعات ذخیره شده در سرورهای اپل مطابقت می‌دهد. اگر هر یک از این قطعات تعویض شده باشند، برنامه آن را با رنگ قرمز و کلمه Abnormal مشخص می‌کند. با این ابزار حتی دفعات دقیق شارژ باتری و وضعیت کارکرد قابلیت تروتون نیز قابل مشاهده است.
تفاوت تشخیص نرم افزاری با واقعیت الکترونیک
اپلیکیشن‌هایی که در این مقاله بررسی کردیم، ابزارهای بی‌نظیری برای شناسایی ایرادات هستند. اما نکته مهمی وجود دارد که تفاوت یک کاربر عادی با یک متخصص سخت‌افزار را رقم می‌زند. نرم‌افزارهای تست فقط نتیجه نهایی را می‌بینند. زمانی که برنامه TestM اعلام می‌کند سنسور نور گوشی خراب است، این نتیجه‌گیری صرفاً بر اساس دریافت نکردن سیگنال از سمت سنسور انجام می‌شود.
نرم‌افزار به کاربر می‌گوید سنسور باید تعویض شود. اما از نظر مهندسی الکترونیک، ممکن است خود سنسور کاملاً سالم باشد و مشکل از آی‌سی رگولاتوری باشد که وظیفه تامین ولتاژ سنسور را بر عهده دارد. نرم‌افزارها نمی‌توانند قطعی خطوط ارتباطی روی برد یا لحیم‌سردی پایه‌های آی‌سی را تشخیص دهند. آن‌ها فقط نقطه نهایی را می‌سنجند. این نقطه ضعف نرم‌افزارهاست و برای تشخیص علت مشکل نیاز به تحلیل نقشه‌های شماتیک و استفاده از مولتی‌متر است.
اهمیت تحلیل مدار برای تشخیص دقیق
پیدا کردن ریشه اصلی مشکلات گوشی، نیازمند شناخت کامل از ساختار برد و ارتباط قطعات با یکدیگر است. زمانی که یک نرم‌افزار مشکل دوربین را گزارش می‌کند، تعویض بی‌دلیل ماژول دوربین نه‌تنها هزینه اضافی دارد، بلکه مشکل را برطرف نمی‌کند. در بسیاری از موارد، افت ولتاژ در مدارهای تغذیه دلیل اصلی از کار افتادن امکانات دستگاه است.
تشخیص این افت ولتاژ، مسیریابی خطوط روی مادربرد و تعویض قطعات بسیار ریز اس‌ام‌دی با استفاده از هیتر و لوپ، مهارت‌هایی نیستند که با نصب یک اپلیکیشن به دست بیایند. توانایی ترجمه خطای نرم‌افزاری به یک ایراد فیزیکی روی برد، مهارتی است که کاربر ساده قادر به تشخیص آن نیست. اگر علاقه‌مند هستید بدانید پس از خطاهای نرم‌افزاری دقیقاً چه اتفاقی در لایه‌های برد می‌افتد و چگونه می‌توان این قطعات را به صورت اصولی عیب‌یابی کرد، شرکت در یک کلاس تخصصی تعمیرات موبایل ضروریست. برای شرکت در یک دوره تعمیرات موبایل حرفه‌ای در ادامه لینک یکی از معتبرترین آموزشگاه‌های کشور را قرار می‌دهیم.
دوره آموزش تعمیرات تخصصی موبایل: (https://fanamoozan.com/course/mobile-repair-training/)
استفاده ترکیبی از ابزارهای نرم‌افزاری برای محدود کردن دامنه عیب‌یابی، در کنار دانش الکترونیک برای حل ریشه‌ای مشکل، بهترین و استانداردترین روش برای بررسی و تعمیر دستگاه‌های هوشمند در دنیای امروز است.