پژوهشگران دانشگاه کالیفرنیا، سن دیگو، معتقدند مدلهای زبانی بزرگ (LLMها) که امروزه در هوش مصنوعی استفاده میشوند، تواناییهای مشابه هوش عمومی انسان را دارند و ممکن است نمونهای از هوش مصنوعی عمومی (AGI) باشند. نتایج این بررسی در مقالهای منتشرشده در Nature توسط چهار استاد در حوزههای فلسفه، علوم اجتماعی، علوم داده و علوم کامپیوتر منتشر شده است.
LLM و AGI چیست؟
LLM یا مدل زبانی بزرگ: برنامههای هوش مصنوعی هستند که با تحلیل حجم زیادی از متن، یاد میگیرند چگونه صحبت کنند، سؤالها را جواب دهند، متن تولید کنند و حتی مسأله حل کنند. نمونههای معروف آن شامل ChatGPT، GPT-4 و سایر سیستمهای مشابه هستند.
AGI یا هوش مصنوعی عمومی: هوشی که بتواند مانند انسان در موضوعات مختلف فکر کند و مشکلات متفاوت را حل کند. برخلاف هوش مصنوعی معمولی که فقط برای یک کار خاص طراحی شده، AGI میتواند در حوزههای متنوع مثل ریاضیات، زبان، علوم و خلاقیت فعالیت کند.
هوش عمومی چه ویژگیهایی دارد؟
محققان میگویند هوش عمومی دو ویژگی مهم دارد:
گستردگی: توانایی انجام کارهای مختلف، از حل مسئله ریاضی تا نوشتن داستان یا استدلال منطقی.
عمق: انجام کارها بهصورت قوی و مؤثر، نه فقط سطحی.
ادی کمینگ چن، یکی از نویسندگان مقاله، میگوید: «AGI لازم نیست همهچیزدان باشد، درست مثل هیچ انسانی که نمیتواند همه مسائل را حل کند. سؤال واقعی این است که آیا LLMها انعطاف و توانایی عمومی مشابه انسان دارند یا نه. پاسخ ما: تا جایی که انسانها هوش عمومی دارند، LLMهای امروز هم دارند.»
محدودیتها و انتقادها
برخی منتقدان میگویند LLMها گاهی اشتباه میکنند یا اطلاعات نادرست میدهند. پژوهشگران پاسخ میدهند انسانها هم اشتباه و حافظه ناقص دارند، اما هنوز عملکرد مؤثری دارند.
یکی دیگر از انتقادها این است که LLMها بدن ندارند و نمیتوانند حرکت کنند. پژوهشگران اشاره میکنند استیون هاوکینگ تقریباً تمام کارهای خود را با محدودیت جسمی انجام داد و محدودیت جسمی تاثیری بر هوش او نداشت، پس داشتن بدن شرط هوش نیست.
فرصتها و مسئولیتها
محققان تأکید میکنند که در حال حاضر وارد دورهای بیسابقه در هوش مصنوعی شدهایم. چون این سیستمها میتوانند بدون دخالت انسان تأثیرات بزرگی بر جهان داشته باشند، مسئولیت اخلاقی و اجتماعی استفاده از آنها بسیار مهم است.
همچنین برخی منتقدان میگویند LLMها فقط الگوهای موجود را بازتولید میکنند و درک واقعی ندارند، اما پژوهشگران میگویند روش یادگیری آنها با انسان متفاوت است و هنوز علت موفقیتشان کاملاً شناخته نشده است.
بر اساس این پژوهش، مدلهای زبانی بزرگ امروزی میتوانند بهعنوان نمونهای از هوش مصنوعی عمومی در نظر گرفته شوند و تواناییهای گسترده و عمیقی مشابه انسانها ارائه دهند، هرچند محدودیتهایی نیز دارند.