پوشش بیمه تأمین اجتماعی بسیاری از مشاغل غیررسمی همواره یکی از چالشهای افراد در این حوزهها بوده است. بر اساس طرح جدید وزارت کار، این گروه که شامل مشاغل ویژهای مانند بلاگرها، گردشگران و بسیاری از خردهفروشان غیررسمی است نیز میتوانند بیمه شوند.
کارگروه ملی ساماندهی مشاغل فصلی و غیررسمی با هدف ایجاد ثبات و بهبود شرایط کاری گروههای خاصی از شاغلان، طرحی جامع را با محوریت تشکیل تعاونیها و بهرهگیری از یک سامانه آنلاین آغاز کرده است. هدف این طرح گام برداشتن در راستای بیمهپذیری و توانمندسازی این دسته از فعالان اقتصادی اعلام شده است.
ساماندهی 40 گروه شغلی در طرحهای تعاونی
بنابر گزارش ایلنا، جمشید دیوسالار، دبیر کارگروه ملی ساماندهی مشاغل فصلی و غیررسمی، با اعلام خبر آغاز ثبتنام شاغلان در حدود ۴۰ گروه شغلی، هدف از این طرح را «سازماندهی هدفمند این بخش گسترده و اغلب مغفول از اقتصاد» اعلام کرد.
به گفته دیوسالار، شاغلان فصلی و غیررسمی در بخشهایی نظیر کشاورزی، ساختمانسازی، گردشگری، خردهفروشی، و حتی حوزه بلاگری، نقش بسزایی در اقتصاد کشور ایفا میکنند، اما فاقد پوششهای حمایتی مانند بیمه، بازنشستگی و قرارداد رسمی هستند.
این مقام مسئول با اشاره به ابعاد پنهان این بخش از اقتصاد، تاکید میکند که دولت اطلاعات قابل لمسی از این مشاغل ندارد و با بخشی از اقتصاد که شبیه یک کوه یخی است روبرو هستیم:
تنها بخش کوچکی از وضعیت این مشاغل قابل مشاهده است. نیروی کار عظیمی در این حوزه فعال است که با چالشهایی همچون ناامنی شغلی، فقدان حمایتهای اجتماعی و دستمزدهای ناپایدار روبرو هستند.
دیوسالار با اشاره به پیامدهای این وضعیت، افزود:
این شرایط نه تنها بر زندگی میلیونها خانوار تاثیر میگذارد، بلکه باعث کاهش بهرهوری، افزایش فرار مالیاتی و اختلال در برنامهریزیهای اقتصادی کلان میشود.
ویژگیهای طرح «تعاونکار»
بنابر اعلام وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، کارگروه ملی ساماندهی مشاغل فصلی و غیررسمی برای حل مشکلاتی که در مشاغل غیررسمی برای فرد و جامعه وجود دارد، سه محور اصلی را در دستور کار قرار داده است.
رسمیسازی از طریق تعاونیسازی
دیوسالار معتقد است که تجمیع شاغلان در قالب تعاونیهای صنفی، قدرت چانهزنی آنها را افزایش داده و امکان دسترسی به بیمههای ارزانتر و تجهیزات مناسب را فراهم میکند.
سامانه «تعاون کار»
بنابر اعلام دیوسالار، یک سامانه یکپارچه، به منظور رصد، طبقهبندی و ارزیابی مهارتهای نیروی کار ایجاد میشود. این ابزار به کارفرمایان کمک میکند تا نیروی کار متخصص را شناسایی کرده و به شاغلان امکان معرفی توانمندیهای خود را میدهد. با وجود عدم اعلام جزئیات این طرح به نظر میرسد با نوعی سایت استخدام یا کاریابی ولی با پشتوانه دولتی روبرو باشیم.
بستههای حمایتی و توانمندسازی
ویژگی سوم و شاید مهمترین اتفاقی که با تشکیل طرح مذکور ایجاد میشود امکان استفاده از خدمات بیمه تأمین اجتماعی است. در این طرح بیمههای اجتماعی با نرخهای پایین، ایجاد صندوقهای خرد مالی و برگزاری دورههای آموزشی فنی و مدیریتی، جهت انتخاب، پیش روی افراد مشمول قرار خواهد گرفت.
دیوسالار با تاکید بر اهمیت این طرح، گفت:
ساماندهی مشاغل فصلی و غیررسمی، صرفاً یک موضوع اقتصادی نیست، بلکه یک ضرورت اجتماعی و ملی است که نیازمند مشارکت نهادهای مردمی و اتاق تعاون است.
بر اساس گفتههای او، این طرح شامل طیف گستردهای از مشاغل غیررسمی از جمله فعالان حوزه بلاگری نیز خواهد بود.
زمانبندی اجرای طرح؛ نامشخص
با وجود بیان شرایط اولیه و طرح کلی این سامانه، هنوز هیچ زمانبندی برای اجرای آن و مشخص شدن دقیق افراد و مشاغل مشمول از سوی وزارت کار اعلام نشده است. البته دیوسالار در بخشی از صحبتهای خود اعلام کرده که مسئول اجرای طرح، اتاق تعاون وزارت کار است ولی با توجه به شروع فراخوان ثبتنام و ساماندهی این مشاغل بهنظر طرح مذکور در سال 1405 به مرحله اجرا درمیآید.
منبع: ایلنا