طرح کالابرگ الکترونیکی با تغییر معیارهای شناسایی، خوداظهاری مجدد ۷.۴ میلیون سرپرست خانوار و حذف یک میلیون خانوار وارد فاز تازه‌ای شده است که با چالش‌هایی همچون تورم سنگین مواد غذایی و ابهامات حقوقی روبه‌روست.
فراخوان خوداظهاری مجدد و زمان‌بندی ثبت اطلاعات
به گزارش پلازا، دولت با تغییر شیوه شناسایی مشمولان، فرصت مجددی برای ثبت فرم خوداظهاری فراهم کرده است. از مجموع ۱۸ میلیون و ۳۰۰ هزار سرپرست خانوار جامعه هدف مرحله نخست افزایش اعتبار، حدود ۱۰ میلیون و ۹۰۰ هزار نفر در مهرماه اطلاعات خود را ثبت کرده و ۷ میلیون و ۴۰۰ هزار سرپرست خانوار از این مرحله جا مانده‌اند.
برای این گروه از ۲۰ تا ۲۶ آبان فرصت مجدد در نظر گرفته شده است که زمان ثبت اطلاعات بر اساس رقم پایانی کد ملی انجام می‌شود. سرپرستان دارای ارقام صفر و یک در ۲۰ و ۲۱ آبان، ارقام دو، سه و چهار در ۲۲ آبان، ارقام پنج، شش و هفت در ۲۳ آبان، و ارقام هشت و نه در ۲۴ آبان امکان ثبت درخواست دارند و روزهای ۲۵ و ۲۶ آبان نیز برای تمامی جاماندگان اختصاص یافته است. ثبت اطلاعات از طریق پنجره ملی خدمات دولت هوشمند انجام می‌شود و تمامی اطلاعات پس از راستی‌آزمایی مبنای تعیین میزان اعتبار قرار می‌گیرد.
افزایش اعتبار و گروه‌بندی‌های جدید درآمدی و دارایی
در مرحله آبان‌ماه، اعتبار کالابرگ برای خانوارهای واجد شرایط به یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان به ازای هر نفر رسیده و سایر مشمولان همچنان یک میلیون تومان دریافت می‌کنند. طبق اعلام مسئولان، ۵۴ درصد خانوارهای کشور مشمول افزایش ۵۰۰ هزار تومانی اعتبار شده‌اند.
بر اساس شیوه‌نامه جدید ابلاغ‌شده در ۲۱ مهرماه، خانوارها در سه گروه وسع اقتصادی پایین، متوسط و بالا قرار می‌گیرند. معیارهای ارزیابی شامل مجموع درآمد، تراکنش‌های بانکی، ارزش روز زمین‌های مسکونی بالای ۵۰ میلیارد تومان، واحدهای مسکونی و زمین‌های غیرمسکونی بالای ۷۵ میلیارد تومان، خودروهای سواری با ارزش بیش از ۷.۵ میلیارد تومان، مصرف بالای انرژی، مانده تسهیلات بانکی و دارایی در بازار سرمایه است. سقف‌های درآمدی جدیدی نیز مانند درآمد کمتر از ۲۰ میلیون تومان برای خانوارهای یک تا سه نفره و ۲۷ میلیون تومان برای خانوار چهار نفره در نظر گرفته شده است.
ایراد قانونی دیوان محاسبات و چالش تسویه مطالبات
دیوان محاسبات با استناد به جدول شماره ۱۴ قانون بودجه سال ۱۴۰۵ اعلام کرده است که در احکام بودجه سنواتی حکم مشخصی درباره آزمون وسع یا حذف مشمولان وجود ندارد و حذف بخشی از مشمولان صرفاً با تشخیص وزارت تعاون فاقد مجوز قانونی است. این نهاد نظارتی بررسی صحت شناسایی خانوارها را در دستور کار قرار داده است.
در همین حال، شرکت فناوری اطلاعات رفاه ایرانیان (فارا) از تسویه بخشی از مطالبات فروشگاه‌های طرف قرارداد خبر داده است. حدود ۵۰ همت در روزهای ۱۴ و ۱۶ آبان به حساب فروشگاه‌داران واریز شده و حدود ۷۰ همت دیگر باقی مانده است که بانک مرکزی قرار است به‌صورت هفتگی ۱۵ همت برای تسویه با فروشگاه‌ها اختصاص دهد.
تورم خوراکی‌ها و سنجش کارایی کالابرگ در معیشت خانوار
با وجود افزایش اعتبار، تورم نقطه‌به‌نقطه گروه خوراکی‌ها، آشامیدنی‌ها و دخانیات در مهرماه ۱۴۰۵ به ۱۱۳.۴ درصد رسیده و برای نهمین ماه متوالی سه‌رقمی مانده است. محاسبات نشان می‌دهد هزینه تأمین ۱۱ قلم کالای پایه برای هر نفر در مهرماه از ۵ میلیون و ۶۹۲ هزار تومان فراتر رفته و برای یک خانوار سه‌نفره بیش از ۱۷ میلیون تومان برآورد می‌شود. در این شرایط، اعتبار یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومانی تنها حدود ۲۶ درصد از هزینه این سبد را پوشش می‌دهد که نشان‌دهنده لزوم مهار تورم در کنار حمایت‌های معیشتی است.