کمیسیون اروپا در یک اقدام قاطع، شرکت متا را به دلیل طراحیهای اعتیادآور در اینستاگرام و فیسبوک هدف قرار داد. این نهاد رگولاتوری هشدار داد که اگر متا قابلیتهای ترغیبکننده خود را اصلاح نکند، با جریمهای سنگین معادل ۶ درصد از درآمد سالانه جهانی خود مواجه خواهد شد. این ضربالاجل پس از دو سال بررسی دقیق بر روی الگوهای رفتاری کاربران و اثرات آن بر سلامت روان وضع شده است.
چرا رگولاتور اروپایی نگران است؟
یافتههای اولیه کمیسیون اروپا نشان میدهد که ویژگیهایی مانند اسکرول بیپایان، پخش خودکار ویدئوها و پیشنهادهای شخصیسازیشده، کاربران را به حضور مداوم در این شبکهها تشویق میکند. این طراحیها به زعم رگولاتور اروپایی، سلامت روان بهویژه کودکان و نوجوانان را بهشدت تهدید میکند. ابزارهای فعلی مدیریت زمان و کنترل والدین در این گزارش «پیچیده و ناکافی» توصیف شدهاند که عملاً کارایی لازم را ندارند.
مطالبات اروپا؛ از حذف پخش خودکار تا تغییر الگوریتمها
کمیسیون اروپا خواستار تغییرات اساسی در نحوه تعامل کاربران با این پلتفرمها شده است. از جمله درخواستهای رسمی این نهاد میتوان به غیرفعالسازی پیشفرض پخش خودکار و اسکرول بیپایان، ایجاد وقفههای اجباری و بازطراحی الگوریتمهای پیشنهاد محتوا اشاره کرد. هدف نهایی این تغییرات، کاهش فشار بر کاربران و جلوگیری از رفتارهای اعتیادآور ناشی از طراحیهای هدفمند الگوریتمیک است.
دفاعیه متا در برابر اتهامات کمیسیون
در مقابل، متا با انتشار بیانیهای رسمی اعلام کرد که با نتیجهگیری اولیه کمیسیون اروپا موافق نیست. این شرکت تأکید کرد که در سالهای اخیر اقداماتی نظیر راهاندازی «حسابهای نوجوانان» و توسعه ابزارهای کنترل والدین را برای افزایش سطح ایمنی انجام داده است. مدیران متا اعلام کردهاند که با تمام توان از رویکرد خود در برابر این اتهامات دفاع خواهند کرد و شواهد ایمنی پلتفرم را ارائه میدهند.
تأثیر گسترده بر آینده غولهای فناوری
نهایی شدن این پرونده میتواند یکی از بزرگترین اقدامات تنبیهی اتحادیه اروپا علیه غولهای فناوری باشد. اثبات نقض مقررات خدمات دیجیتال اتحادیه اروپا نه تنها برای متا گران تمام میشود، بلکه میتواند مسیر فعالیت تمامی پلتفرمهای بزرگ دیجیتال را در سطح جهان تغییر دهد. این پرونده نشاندهنده تغییر نگاه رگولاتورها از نظارت صرف بر محتوا به نظارت بر استانداردهای ساختاری طراحی محصولات است.
