بازار خودرو در آستانه هفتههای پایانی سال با تغییر ترکیب خریداران، کاهش معاملات واقعی و تداوم رشد قیمتها وارد مرحلهای تازه شده است؛ مرحلهای که به گفته کارشناسان، بیش از هر زمان دیگری با ابهام و ناپایداری همراه است و آینده آن به شدت تحت تأثیر سیاستهای ارزی و تصمیمات خودروسازان قرار دارد.
موتمنی: بازار بههمریخته و بیثبات است
سعید موتمنی، رئیس اتحادیه نمایشگاهداران خودرو، با توصیف وضعیت فعلی بازار اعلام کرد که نه ثبات قیمتی وجود دارد و نه خرید و فروش واقعی جریان دارد. به گفته او، با وجود افزایش قیمتها، بسیاری از شرکتها در بخش وارداتی، مونتاژی و تولید داخلی به تعهدات خود عمل نکردهاند و همین مسئله باعث سردرگمی خریداران شده است.
کاکایی: رشد ارز، موتور اصلی افزایش قیمتها
به نقل از خبرگزاری خبرآنلاین، امیرحسن کاکایی، کارشناس صنعت خودرو، با اشاره به تحولات اخیر بازار گفت که طی یک ماه گذشته، انتقال عرضه از تالار اول به تالار دوم باعث جهش قیمتها شده است. به گفته او، افزایش حدود ۸۰ درصدی قیمت پایه ارز صنعتی، بهطور طبیعی قیمت خودروهای داخلی را بین ۴۰ تا ۶۰ درصد بالا برده و خودروسازان را ناچار به اصلاح نرخها کرده است.
کاکایی با اشاره به اعلام قیمتهای جدید از سوی ایران خودرو و سایپا افزود که حتی در بخش وارداتی نیز صفهای طولانی برای خرید شکل گرفته و اختلاف قیمت کارخانه و بازار، خودرو را به گزینهای سودآور برای سرمایهگذاران تبدیل کرده است.
خودرو؛ کالای مصرفی یا ابزار سرمایهگذاری؟
این کارشناس معتقد است در شرایط فعلی، خودرو بیش از آنکه کالای مصرفی باشد، به ابزاری برای حفظ ارزش سرمایه تبدیل شده است. او تأکید کرد که خرید رسمی برخی خودروهای وارداتی و فروش آنها در بازار آزاد، سود تضمینشدهای برای خریداران ایجاد کرده و همین مسئله به افزایش تقاضای غیرمصرفی دامن زده است.
کاکایی هشدار داد که با وجود افزایش قیمتها، هنوز صفهای تخصیص کوتاه نشده و تولید نیز با مشکلات جدی روبهرو است. به گفته او، هفتههای پیش رو تعیین خواهد کرد که بازار به سمت جهش دوباره قیمتها حرکت میکند یا وارد رکود عمیق میشود.
دشواری دسترسی جوانان به خودرو
به باور کاکایی، کاهش ارزش ریال در سالهای اخیر باعث شده خرید یک خودروی حداقلی با قیمت حدود ۸۰۰ میلیون تومان، برای بسیاری از جوانان به رؤیایی دستنیافتنی تبدیل شود. او تأکید کرد که این وضعیت بیش از آنکه به صنعت خودرو مربوط باشد، نتیجه مستقیم سیاستهای اقتصادی و ارزی کشور است.
خسروانی: کاهش قیمت بعید است
در ادامه، علی خسروانی، کارشناس بازار خودرو، با اشاره به تغییر رفتار خریداران گفت که از ابتدای سال تا شهریور، بیشتر خریداران مصرفکننده واقعی بودند، اما در ماههای اخیر سهم سرمایهگذاران افزایش یافته است. به گفته او، این تغییر نشانهای از نگرانی فعالان بازار نسبت به آینده است.
خسروانی با بیان اینکه مردم عملاً نقشی در تعیین قیمت ندارند، توضیح داد که اختیار قیمتگذاری به شرکتهای خودروساز واگذار شده و نبود رقابت و نظارت مؤثر، انگیزهای برای کاهش نرخها باقی نگذاشته است. او پیشبینی کرد که در شرایط فعلی، افت قیمت خودرو چندان محتمل نیست.
انتقاد از محدودیتهای واردات
این کارشناس همچنین به مشکلات واردات خودرو اشاره کرد و گفت که قوانین سختگیرانه و محدودیتهای متعدد، امکان دسترسی مردم به خودروهای ارزانتر را از بین برده است. به گفته او، الزامهای پرهزینه برای واردکنندگان و حذف شرکتهای کوچک، باعث انحصاری شدن بازار شده و فاصله قیمت داخلی با نرخهای جهانی را افزایش داده است.
خسروانی تأکید کرد که ادامه این روند میتواند پیامدهای منفی بیشتری برای بازار داشته باشد و اصلاح سیاستهای قیمتگذاری و واردات، شرط اصلی بهبود دسترسی مردم به خودرو است.
چشمانداز مبهم بازار در ماههای آینده
در مجموع، کارشناسان معتقدند بازار خودرو در پایان سال با ترکیبی از رشد قیمت، کاهش قدرت خرید و افزایش نقش سرمایهگذاران مواجه است. نوسانات ارزی، محدودیتهای وارداتی و ضعف تولید داخلی، سه عامل اصلی تداوم این وضعیت هستند و تا زمانی که این مشکلات برطرف نشود، نمیتوان انتظار بازگشت ثبات به بازار را داشت.
منبع/اطلاعات