همزمان با آغاز شارژ اعتبار کالابرگ الکترونیکی برای تمامی دهکهای درآمدی کشور، بار دیگر موضوع امکان نقد شدن این اعتبار به یکی از اصلیترین دغدغههای خانوارها تبدیل شده و واکنشهای گستردهای را در فضای مجازی به دنبال داشته است.
با شروع واریز کمک معیشتی غیرنقدی بهمنماه، جستوجو درباره کالابرگ الکترونیکی به شکل چشمگیری افزایش یافته است. این بار اما تمرکز کاربران نه صرفاً بر خرید کالا، بلکه بر پاسخ به یک پرسش مهم است: آیا میتوان اعتبار کالابرگ را به پول نقد تبدیل کرد؟
تلاش خانوارها برای عبور از محدودیتها
در همین زمینه، بررسیهای میدانی و رصد فضای مجازی نشان میدهد برخی خانوارها بهدنبال راههایی برای دور زدن محدودیتهای طرح هستند؛ موضوعی که اکنون به یکی از چالشهای اصلی اجرای کالابرگ تبدیل شده است.
شارژ کالابرگ تمام دهکها در ۲۵ بهمن
بر اساس اعلام رسمی، در روز شنبه ۲۵ بهمن ۱۴۰۴، اعتبار کالابرگ الکترونیکی تمام دهکهای درآمدی کشور شارژ شد. در این مرحله، علاوه بر دهکهای کمدرآمد، دهکهای هشتم، نهم و دهم نیز مشمول دریافت اعتبار شدند.
سرپرستان خانوار میتوانند با مراجعه به فروشگاههای متصل به سامانه، از اعتبار یک میلیون تومانی دولت برای خرید کالاهای اساسی استفاده کنند.
دو روش خرید با نتایج متفاوت
اعتبار بهمنماه از طریق دو شیوه در اختیار خانوارها قرار گرفته است؛ انتخابی که مستقیماً بر هزینه نهایی تأثیر میگذارد.
در روش نخست، امکان خرید ۱۱ قلم کالای اساسی از جمله مرغ، گوشت، تخممرغ، لبنیات، برنج، روغن، ماکارونی، حبوبات و قند و شکر با قیمت آزاد بازار وجود دارد و خانوادهها میتوانند برند و مقدار دلخواه خود را انتخاب کنند.
در روش دوم، ۹ قلم کالای مشخص با نرخ ثابت عرضه میشود که در نهایت باعث پرداخت ۳۰۰ تا ۳۵۰ هزار تومان هزینه مازاد از سوی خریدار خواهد شد.
مسیرهای رسمی تغییر روش خرید
افرادی که در ابتدا روش دوم را انتخاب کردهاند، میتوانند در صورت تمایل به شیوه اول بازگردند. این تغییر از طریق اپلیکیشن «شما»، پیامرسان «بله» یا کد دستوری #۱۴۶۳۵۰۰ امکانپذیر است.
گزارشهایی از نقد شدن غیرقانونی کالابرگ
همزمان با اجرای این مرحله، گزارشهایی درباره نقد شدن اعتبار کالابرگ با کسر درصدی از مبلغ در برخی فروشگاهها منتشر شده است؛ اقدامی که طبق اعلام مسئولان، تخلف محسوب میشود.
بر اساس اعلام وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، کالابرگ صرفاً برای خرید اقلام مشخص طراحی شده و دریافت هرگونه کارمزد یا تبدیل آن به وجه نقد ممنوع است. با این حال، شواهد میدانی نشان میدهد در برخی مناطق، بخشی از اعتبار خانوارها تحت عنوان «کارمزد» کسر میشود.
شکلگیری بازار غیررسمی؟
بررسی آگهیها و پیامهای منتشرشده در فضای مجازی حاکی از آن است که نقد کردن کالابرگ با کسر ۱۰ تا ۱۵ درصد، دیگر پدیدهای محدود نیست. برخی فروشگاهها و حتی افراد حقیقی، اعتبار خانوارها را در قبال پرداخت پول نقد خریداری میکنند.
در مقابل، برخی شهروندان معتقدند دریافت پول نقد—حتی با کسر بخشی از مبلغ—امکان مدیریت بهتر هزینههای زندگی را برایشان فراهم میکند.
با گسترش این روند، این نگرانی مطرح شده که کالابرگ الکترونیکی بهتدریج در حال تبدیل شدن به یک بازار غیررسمی نقدی است؛ موضوعی که برخورد نهادهای نظارتی و تصمیمات آینده دولت، نقش تعیینکنندهای در سرنوشت آن خواهد داشت.
منبع/خبر آنلاین