بر اساس تصمیم جدید وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، از سال آینده زوجهای شاغلی که مجموع درآمد ماهیانه آنها به حدود ۳۶ میلیون تومان برسد، از فهرست دریافتکنندگان یارانه نقدی حذف خواهند شد؛ موضوعی که واکنشها و ابهامهای زیادی را در فضای اقتصادی و اجتماعی کشور به همراه داشته است.
تغییر الگوی شناسایی مشمولان یارانه که اخیراً از سوی یکی از مسئولان وزارت کار مطرح شده، نشان میدهد که از این پس دهکبندی درآمدی معیار اصلی حذف یا تداوم پرداخت یارانه نخواهد بود. طبق الگوی جدید، خانوارهای یکنفره با درآمد بیش از ۳۰ میلیون تومان و خانوارهای دونفره با درآمد بالاتر از ۳۶ میلیون تومان، مشمول حذف یارانه میشوند.
شاخصهای تازه برای حذف یارانه
در همین رابطه، خبرگزاری ایسنا به نقل از یعقوب اندایش اعلام کرده است که علاوه بر سطح درآمد، شاخصهایی مانند مالکیت خودرو و املاک نیز در تصمیمگیری نقش دارند.
به گفته این مقام وزارت کار، خانوارهایی که مجموع ارزش املاک آنها به بیش از ۵۰ میلیارد تومان برسد یا ارزش خودروهایشان از ۵ میلیارد تومان عبور کند، از فهرست یارانهبگیران خارج خواهند شد. همچنین، مجموع درآمد ماهانه تمام اعضای خانواده مبنای اصلی ارزیابی خواهد بود.
حذف یارانه با حقوق پایه
با توجه به این معیارها، اگر زن و شوهر هرکدام حدود ۱۸ میلیون تومان حقوق دریافت کنند، حتی بدون اضافهکار، مجموع درآمد آنها به سطح حذف یارانه میرسد. به این ترتیب، این خانوادهها باید با یارانه ماهانه ۳۰۰ هزار تومانی خداحافظی کنند. همچنین افراد مجردی که درآمدشان به ۳۰ میلیون تومان برسد نیز از جمع یارانهبگیران حذف میشوند.
این در حالی است که بر اساس لایحه بودجه سال ۱۴۰۵، حداقل حقوق به ۱۸.۶ میلیون تومان افزایش خواهد یافت و عملاً بسیاری از زوجهای شاغل تنها با دریافت حقوق پایه، از دریافت یارانه محروم خواهند شد.
تناقض در آمار حذف یارانهبگیران
با وجود این سیاستها، معاون وزیر رفاه اعلام کرده است که تنها حدود ۱۵ درصد جامعه از چرخه دریافت یارانه خارج خواهند شد و ۸۵ درصد همچنان مشمول باقی میمانند. این اظهارنظر، با توجه به سطح درآمدهای تعیینشده، با تردیدهایی از سوی کارشناسان مواجه شده است.
از سوی دیگر، معیارهای جدید با اعدادی که در ابتدای سال اعلام شده بود تفاوت چندانی ندارد؛ این در حالی است که طی ماههای اخیر، بهویژه پس از حذف ارز ترجیحی، قیمت بسیاری از کالاهای اساسی تا ۱۵۰ درصد افزایش یافته است.
مقایسه با معیارهای قبلی
در جدول تدوینشده ابتدای سال، سقف درآمد برای قطع یارانه به شرح زیر بود:
خانوار یکنفره: ۳۰ میلیون تومان
دو نفره: ۳۷.۵ میلیون تومان
سه نفره: ۴۵ میلیون تومان
چهار نفره: ۵۲.۵ میلیون تومان
پنج نفره: ۶۰ میلیون تومان
اما در الگوی جدید، تمرکز اصلی روی درآمد ۳۰ میلیون تومانی و شاخص داراییهای لوکس قرار گرفته است.
فاصله با خط فقر
این تصمیمها در شرایطی اتخاذ شده که برخی برآوردها، خط فقر را حدود ۳۵ میلیون تومان و حتی تا ۵۵ میلیون تومان اعلام میکنند. با این حال، دولت رقم رسمی خط فقر را منتشر نکرده و تنها سخنگوی دولت، عدد شش میلیون و ۱۲۸ هزار تومان به ازای هر نفر را برای سال آینده مطرح کرده است.
کاهش تعداد یارانهبگیران
طبق آمار سازمان هدفمندی یارانهها، حدود دو سال پیش نزدیک به ۸۰ میلیون نفر یارانه دریافت میکردند، اما پس از اجرای قانون بودجه ۱۴۰۴ و حذف دهکهای پردرآمد، این عدد به حدود ۷۰.۶ میلیون نفر کاهش یافته است.
اکنون با حذف دهکبندی و جایگزینی معیارهایی مانند درآمد، خودرو و مسکن لوکس، مسیر تازهای برای پالایش یارانهبگیران در پیش گرفته شده است؛ مسیری که به نظر میرسد تأثیر گستردهای بر بخش قابلتوجهی از خانوارهای شاغل خواهد داشت.
منبع/خبر آنلاین